Hoe worden proefsleuven ingemeten en vastgelegd?
Door NexTerra Infra B.V. · laatst bijgewerkt op
Een proefsleuf die niet is ingemeten is een gat geweest: de kabel is gezien, maar er is niets aantoonbaar. Wat de sleuf waarde geeft is de vastlegging, en die bestaat uit een handvol gegevens die op het moment zelf genoteerd moeten worden.
Een proefsleuf wordt gegraven om de ligging van een kabel of leiding vast te stellen. Dat 'vaststellen' is het punt: iemand ziet de kabel liggen, en zodra de sleuf dicht is, is dat een herinnering. Wat overblijft is wat er is ingemeten en genoteerd.
Wat u meet
**De positie in RD-coördinaten.** Rijksdriehoekscoördinaten, EPSG:28992, want dat is het stelsel waarin ook de KLIC-levering en het ontwerp staan. Een positie in een ander stelsel is niet fout, maar hij moet omgerekend worden en daar ontstaan de afwijkingen.
**De diepte ten opzichte van NAP en ten opzichte van maaiveld.** Beide, want ze beantwoorden verschillende vragen. Maaiveld is wat de graafploeg nodig heeft; NAP is wat overeind blijft als het terrein wordt opgehoogd of afgegraven.
**De bovenkant van het object, niet de onderkant van de sleuf.** Dat klinkt vanzelfsprekend en is de fout die het vaakst gemaakt wordt.
**Wat u aantreft.** Het soort net, de diameter of het aantal kabels, het materiaal, of er een mantelbuis of afdekking omheen zit, en de staat waarin het verkeert.
Waarmee u meet
Voor de horizontale positie is GNSS met een correctiesignaal de praktijkstandaard: dat haalt centimeternauwkeurigheid en het is snel genoeg om er geen aparte werkgang van te maken. In de stad, tussen hoogbouw of onder bomen, is de ontvangst het probleem; dan wordt er ingemeten vanaf vaste punten of met een total station.
Wat u ook gebruikt: noteer de gebruikte methode bij de meting. Een coördinaat zonder nauwkeurigheid is een getal waar niemand weet hoeveel vertrouwen hij eraan mag geven.
De foto is geen bijlage
Een foto van de open sleuf is vaak het enige bewijs dat er ooit nog bij te halen valt, en hij is alleen bruikbaar als er iets herkenbaars op staat. Fotografeer met de omgeving in beeld, met een meetlint of een duimstok tegen het object, en maak er meer dan één: één overzicht en één detail.
Fotografeer ook wat er niet ligt. Een sleuf waarin de verwachte kabel níet gevonden is, is een belangrijke uitkomst, en zonder foto is dat achteraf niet te onderscheiden van een sleuf die nooit gegraven is.
Digitaal vastleggen: de sleuf hoort bij het raakvlak
De meetgegevens los opslaan is het meest gemaakte inrichtingsfout. Een proefsleuf bestaat niet op zichzelf: hij is gegraven omdat een bepaald raakvlak om bevestiging vroeg. Koppel de sleuf dus aan dat raakvlaknummer, zodat later te zien is welke vraag ermee is beantwoord.
In het NexTerra-portaal wordt elke proefsleuf als eigen registratie vastgelegd, met coördinaten, diepte, foto's en het raakvlak waar hij bij hoort. Het proefsleuvenrapport rolt daaruit en is dus per definitie gelijk aan wat er in het dossier staat.
En als het afwijkt?
Ligt het object ergens anders dan de KLIC-tekening aangeeft, dan is dat een afwijkende ligging en geldt er een meldplicht richting het Kadaster. Dat is geen extra administratie bovenop het inmeten: het is dezelfde meting, doorgegeven aan de partij die de registratie kan bijwerken.
Daarnaast heeft de afwijking gevolgen voor het ontwerp. Een maatregel is bepaald op een aangenomen ligging, en die aanname is zojuist vervangen door een meting.
Veelgestelde vragen
In welk coördinatenstelsel worden proefsleuven ingemeten?
In Rijksdriehoekscoördinaten, RD New, EPSG:28992. Dat is hetzelfde stelsel als de KLIC-levering en het ontwerp, waardoor de gegevens zonder omrekening naast elkaar te leggen zijn.
Moet de diepte ten opzichte van NAP of van maaiveld?
Allebei. Maaiveld is wat de graafploeg nodig heeft, NAP is de waarde die geldig blijft als het terrein wordt opgehoogd of afgegraven. Eén van de twee vastleggen betekent dat de andere later niet meer af te leiden is.
Hoe nauwkeurig moet een proefsleufmeting zijn?
Nauwkeuriger dan de marge waar u de proefsleuf voor groef, anders lost hij niets op. GNSS met correctiesignaal haalt in de praktijk centimeterniveau; noteer altijd welke methode is gebruikt.
Wat als er niets gevonden wordt in de sleuf?
Dat is een uitkomst en die legt u net zo vast, met foto en coördinaten. Een niet aangetroffen net betekent dat de registratie of de aanname niet klopt, en dat is voor het ontwerp minstens zo relevant als een gevonden kabel.